The Role and Function of the Sāzmān-e Jalb-e Sayyāhān in the Construction and Development of Tourism Civil Infrastructure in Mazandaran during the year 1342 until 1353

Document Type : Original Article

Authors
Seyed Hasan Shojaee 1
Zamaneh Hassannejad 2
1 Assistant Prof., Department of History ,Faculty of Humanities and Social Sciences, University of Mazandaran , Mazandaran, Iran
2 PhD in Local History, Local History Researcher, Visiting Professor, Department of History, University of Mazandaran, Mazandaran, Iran,
10.22034/irs.2025.510133.1269
Abstract
An examination of the history of the tourism industry in Iran necessitates a thorough investigation into the roles and functions of organizations responsible for tourism, particularly in Iran’s contemporary history, drawing upon the archival records of these organizations. Among these entities is the Organization for the Attraction of Tourists (Sāzmān-e Jalb-e Sayyāhān), which served as the steward of tourism in Iran from 1964 to 1974. Possessing its own structure and organization, this entity undertook numerous activities in provinces such as Mazandaran, which boasted considerable tourism potential. Accordingly, this research endeavors, through the application of historical research methods and the utilization of archival documents and materials, to formulate and address the question; What was the role and function of the Organization for the Attraction of Tourists in the construction and development of tourism-related infrastructural projects in Mazandaran during the Pahlavi II era?
The research findings indicate that the establishment of the Organization for the Attraction of Tourists as a department within the Prime Ministry in Iran in May 1963 led to the formation of provincial and Sub-provincial level branches of this organization in various provinces across the country, including Mazandaran. In the province of Mazandaran, with the objective of fostering the growth and development of tourism this organization undertook numerous measures. Prominent among these endeavors was the construction and expansion of tourism-related infrastructural projects. The construction of Seaside resort (plāzh) in coastal cities, the development of road networks to facilitate tourist access to tourism areas—including roads perpendicular to the sea and forest roads—and, ultimately, the establishment of Forest Recreation Areas (park-hā-ye jangali) constituted the most significant actions of the Organization for the Attraction of Tourists in the construction and development of tourism infrastructure in Mazandaran during the Pahlavi II era, spanning the years 1963 to 1974.
Keywords
Sāzmān-e Jalb-e Sayyāhān
Mazandaran
Tourism
Pahlavi II
Subjects
الف) اسناد
سازمان اسناد و کتابخانه ملی (ساکما)، شناسه سند: 2664/220/89؛ 157/263/89؛ 39/264/89؛ 140/264/89؛ 157/264/89؛ 218/264/89؛ 150/645/89؛ 157/394/89؛ 18894/220/89؛ 000769/264/97؛ 000984/264/97؛ 1242/230/98؛ 3305/230/98؛ 8424/250/98؛ 01448/293/98؛ 01449/293/98؛ 12175/293/98؛ 004932/293/98؛ 004939/293/.98؛ 6119/293/98؛ 19442/310؛ 19444/310؛ 19452/310؛ 19463/310؛ 19472/310؛ 33369/310؛ 3305/230؛ 673/23/99؛ ۱۷۱۵۹/220؛ 43334/230؛ 56725/230؛ 1414/240؛ 1777/291؛ 114405/293؛ 8828/310.
 
ب) کتاب
اسکندربیگ منشی، عالم‌آرای عباسی، تصحیح ایرج افشار، ج1. تهران: امیرکبیر، 1382.
ایلچی، ابوالحسن خان، حیرت‌نامه سفر ابوالحسن‌خان ایلچی به لندن. تهران: خدمات فرهنگی رسا، 1364.
بدیعی، ربیع، جغرافیای مفصل ایران، ج1. تهران: انتشارات اقبال، 1362.
حسامیان، فرخ. اعتماد، گیتی، شهرنشینی در ایران، تهران، آگاه، 1375.
سپهر، محمدتقی، ناسخ­التواریخ، ج1. تهران: نشر اسلامیه، 1353.
ستوده، منوچهر، از آستارا تا استرآباد، ج3، تهران: انجمن آثار ملی، 1353.
فرهنگ آبادی­های کشور، ج6. مرکز آمار ایران، 1348.
قوه قضائیه، روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران، مجموعه قوانین و مقررات سال‌های(1300 تا 1320)، بخش اول، تهران: روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران، 1388.
مجتهدزاده، پیروز، جغرافیای سیاسی و سیاست جغرافیایی، تهران: سمت، 1388.
مجتهدزاده، غلامحسین، برنامه‌ریزی شهری در ایران، تهران: پیام نور، 1383.
محرمی، نعمت‌الله. مهربان، حسن، مجموعه قوانین و مصوبات تقسیمات کشوری. ج1. تهران: گوهرشاد، 1385.
محمودزاده، کمال، شناخت دریای مازندران. تهران: وزارت جنگ، بی تا.
مراغه‌ای، زین‌العابدین، سیاحت‌نامه ابراهیم بیگ. تصحیح محمدباقر مؤمنی. تهران: اندیشه، 1344.
مشهدی زاد دهاقانی، ناصر، تحلیلی از ویژگی‌های برنامه‌ریزی شهری در ایران. تهران: دانشگاه علم و صنعت، 1383.
میرحیدر، دره، اصول و مبانی جغرافیای سیاسی. چ4. تهران: سیمرغ، 1357.
ناصرالدین‌شاه قاجار، سفرنامه مازندران. تصحیح مصطفی نوری. تهران: البرز، 1390.
 
پ) مقاله
آزاد ارمکی، تقی. شارع‌پور، محمود. صدیقی کسمایی، مینو، «تحولات فرهنگی و اقتصادی مؤثر بر تغییرات شهری در بابلسر دوره پهلوی اول»، فصلنامه مطالعات فرهنگ، س 19، 1397،  ش 50-67.
 
ت) نشریات
روزنامه اطلاعات، سال12، شماره 1313، 16فروردین، 1317.
روزنامه اطلاعات، سال37، شماره11132، 4تیر 1352.
روزنامه اثر، سال 22، شماره 1050، 5تیر 1350.
روزنامه اثر. سال26. شماره 1298. 4بهمن 1352.
روزنامه اثر. سال28. شماره 1298. دی 1354.
روزنامه صدای مازندران، سال اول، شماره 8، 18خرداد 1330.
روزنامه کیهان، 3 تیر 1355، ش9895.
روزنامه مازیار، سال 3، شماره 35، 7 آبان 1330.
سالنامه دنیا، 1349.