Review and criticism of revolutionism in the thought and behavior of engineer Mehdi Bazargan
Document Type : Extension Article
Author
Assistant Professor of Islamic History Department, Higher Education Complex of Islamic History, Tradition and Civilization, Al-Mustafa Al-Alamiya Community, Qom, Iran
Abstract
The issue of revolutionism is one of the most controversial issues in the history of Iran's Islamic Revolution, which some intellectuals such as Mehdi Bazargan have looked at with a critical appreciation. This research, which is written in an analytical and descriptive way, tries to answer the question, what was the view of Engineer Bazargan on the category of revolution and the issue of revolutionism, and what criticisms are there on it? The findings of the research show that the merchant's view of the struggles was not a revolutionary view. He considered the Islamic revolution to be a reform whose scope only includes Iran and not beyond. In explaining the concept of Islamic revolution, he takes two positive and negative approaches, and this contradiction is visible throughout his views. The merchant's revolutionary behavior was also very different from others, as he believed in the king's monarchy and not his rule. In the criticism of his views and behavior, in addition to the contradictions in speech and behavior, it is possible to point out such things as: the merchant's lack of correct understanding of the revolutionary conditions, his behavioral characteristics, etc.
Keywords
Subjects
الف) اسناد
آیتالله سید محمود طالقانی به روایت اسناد ساواک، ج 2، تهران: مرکز بررسی اسناد تاریخی، 1382.
انقلاب اسلامی به روایت اسناد ساواک، کتاب 23، تهران: مرکز بررسی اسناد تاریخی، 1379.
جبهه ملی به روایت اسناد ساواک، تهران: مرکز بررسی اسناد تاریخی، 1379.
ب) کتاب
قرآن کریم
استمپل، جان، دی، درون انقلاب ایران، ترجمه منوچهر شجاعی، تهران: موسسه رسا، 1377.
بازرگان، مهدی، مجموعه آثار 6، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بازرگان، بیتا (الف).
بازرگان، مهدی، مجموعه آثار 8، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بازرگان، بیتا (ب).
بازرگان، مهدی، مجموعه آثار 22، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بازرگان، بیتا (ج).
بازرگان، مهدی، مجموعه آثار 23، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بازرگان، 1391 (الف).
بازرگان، مهدی، مجموعه آثار 24، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بازرگان، 1391 (ب).
بازرگان، مهدی، مجموعه آثار 25، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بازرگان، 1389.
بازرگان، مهدی، مجموعه آثار 30، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بازرگان، 1395.
بازرگان، مهدی، مجموعه آثار 31، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بازرگان، 1397.
بشیریه، حسین، انقلاب و بسیج سیاسی، تهران: پگاه، 1374.
جانسون، چالمرز، تحول انقلابی، ترجمه حمید الیاسی، تهران: امیرکبیر، 1363.
جمعی از نویسندگان؛ انقلاب اسلامی، قم: معارف، 1379، چ 8.
خمینی، سید روحالله، صحیفه امام، ج 5 و 15، تهران: موسسه تنظیم و نشرآثار امام خمینی، 1378.
خواجه سروی، غلامرضا، خاطرات آیت الله مهدوی کنی، تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1385.
سحابی، عزتالله، ناگفتههای انقلاب و مباحث بنیادی ملی، تهران: گام نو، 1384، چ 3.
صفاریان، غلامعلی؛ و معتمد دزفولی، فرامرز؛ سقوط دولت بازرگان، تهران: قصیدهسرا، 1382.
فوران، جان، مقاومت شکننده (تاریخ تحولات اجتماعی ایران از صفویه تا سالهای پس از انقلاب اسلامی)، ترجمه احمد تدین، تهران: موسسه خدمات فرهنگی رسا، 1377.
گروه پژوهشهای تاریخی انتشارات قلم، بازرگان در اندیشه فرهیختگان، تهران: انتشارات قلم، 1393.
لامعی، شعبانعلی، حکایتهایی از زندگی مهندس بازرگان، تهران: انتشارات قلم، 1376.
مدنی، جلالالدین، تاریخ سیاسی معاصر ایران، ج 2، تهران: انتشارات اسلامی، 1369، چ 3.
مردیها، مرتضی، مبانی نقد فکر سیاسی، تهران: نشر نی، 1385.
مطهری، مرتضی، مجموعه آثار 24، تهران: صدرا، 1390، چ 5.
نجاتی، غلامرضا، خاطرات بازرگان: شصت سال خدمت و مقاومت (مصاحبه بامهدی بازرگان)، ج1، تهران: مؤسسه خدمات فرهنگی رسا، 1377.
هاشمی رفسنجانی، علیاکبر، عبور از بحران (کارنامه و خاطرات سال 1360)، تهران: دفتر نشر فرهنگ انقلاب، 1378.
یوسفی اشکوری، حسن، در تکاپوی آزادی، ج 1، تهران: انتشارات قلم، 1376.
ج) مقاله
عالمیان، علی اکبر، «انقلابی گری از نگاه قرآن»، فصلنامه فرهنگ پویا، ش 33، پاییز 1395، صص 11-4.
د) روزنامه
روزنامه اطلاعات، 12 آذر ماه 1358، ش 16016.
